Παρασκευή 18 Σεπτεμβρίου 2026

Lyme disease - Νόσος του Lyme ( Από τσιμπούρια - ticks)

 

Overview

Lyme disease is an illness caused by borrelia bacteria. Humans usually get Lyme disease from the bite of a tick carrying the bacteria.

Ticks that can carry borrelia bacteria live throughout most of the United States. But Lyme disease is most common in the upper Midwest and the northeastern and mid-Atlantic states. It's also common in Europe and in south central and southeastern Canada.

You're at risk of Lyme disease if you spend time where the ticks live, such as grassy, brushy or wooded areas. Taking safety measures in these areas can lower the risk of Lyme disease.

Products & Services

Symptoms

A tick bite may look like as a tiny, itchy bump on your skin, much like a mosquito bite. This doesn't mean you have a tick-borne disease. Many people will not notice they've had a tick bite.

The symptoms of Lyme disease vary. They usually show up in stages. But the stages can overlap. And some people don't have symptoms of the typical early stage.

Stage 1

Early symptoms of Lyme disease usually happen within 3 to 30 days after a tick bite. This stage of disease has a limited set of symptoms. This is called early localized disease.

A rash is a common sign of Lyme disease. But it doesn't always happen. The rash is usually a single circle that slowly spreads from the site of the tick bite. It may become clear in the center and look like a target or bull's-eye. The rash often feels warm to the touch, But it's usually not painful or itchy.

Other stage 1 symptoms include:

  • Fever.
  • Headache.
  • Extreme tiredness.
  • Joint stiffness.
  • Muscle aches and pains.
  • Swollen lymph nodes.

Stage 2

Without treatment, Lyme disease can get worse.  The symptoms often show up within 3 to 10 weeks after a tick bite. Stage 2 is often more serious and widespread. It is called early disseminated disease.

Stage 2 may include the stage 1 symptoms and the following:

  • Many rashes on other parts of the body.
  • Neck pain or stiffness.
  • Muscle weakness on one or both sides of the face.
  • Immune-system activity in heart tissue that causes irregular heartbeats.
  • Pain that starts from the back and hips and spreads to the legs.
  • Pain, numbness or weakness in the hands or feet.
  • Painful swelling in tissues of the eye or eyelid.
  • Immune-system activity in eye nerves that causes pain or vision loss.

Stage 3

In the third stage, you may have symptoms from the earlier stages and other symptoms. This stage is called late disseminated disease.

In the United States, the most common condition of this stage is arthritis in large joints, particularly the knees. Pain, swelling or stiffness may last for a long time. Or the symptoms may come and go. Stage 3 symptoms usually begin 2 to 12 months after a tick bite.

The type of Lyme disease common in Europe can cause a skin condition called acrodermatitis chronic atrophicans. The skin on the backs of the hands and tops of the feet get discolored and swell. It also may show up over the elbows and knees. More-serious cases may cause damage to tissues or joints.

This skin condition may show up many months to many years after a tick bite.

Καταλήξεις Ελληνικών ονομάτων. Προέλευση.

 Πίσω από πολλά ελληνικά επώνυμα κρύβεται μια μικρή ιστορία για την καταγωγή, την οικογένεια και τον τόπο προέλευσης.

Καταλήξεις όπως -άκης, -όπουλος, -ίδης, -άδης και -ογλου δεν αποτελούν απλώς χαρακτηριστικά των ονομάτων, αλλά συνδέονται με παλαιότερες μορφές πατρωνυμικών, δηλαδή ονομασιών που προσδιόριζαν τον γιο ή τον απόγονο ενός συγκεκριμένου προσώπου.

Με την πάροδο των αιώνων, αυτές οι ονομασίες πέρασαν από γενιά σε γενιά και σταδιακά καθιερώθηκαν ως οικογενειακά επώνυμα. Παράλληλα, σε αρκετές περιπτώσεις συνδέθηκαν με συγκεκριμένες γεωγραφικές περιοχές και πληθυσμιακές ομάδες.

Η κατάληξη «-άκης»

Η κατάληξη -άκης συνδέεται ιδιαίτερα με την Κρήτη, αν και συναντάται και σε άλλες περιοχές, μεταξύ των οποίων νησιά του Αιγαίου.

Αρχικά είχε υποκοριστική λειτουργία. Ένα βαφτιστικό όνομα μπορούσε να μετατραπεί σε υποκοριστικό, όπως για παράδειγμα Γιώργος σε Γιωργάκης. Με την πάροδο του χρόνου, τέτοιες μορφές μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για να προσδιορίσουν ένα συγκεκριμένο μέλος μιας οικογένειας και τελικά να μετατραπούν σε κληρονομικό επώνυμο.

Έτσι, η κατάληξη διατήρησε σε αρκετές περιπτώσεις την αίσθηση της συγγένειας ή της καταγωγής που είχε στις παλαιότερες κοινωνίες.

Ο «-όπουλος» της Πελοποννήσου

Η κατάληξη -όπουλος θεωρείται χαρακτηριστική της Πελοποννήσου και έχει βαθιές ρίζες στη μεσαιωνική ελληνική ονοματολογία.

Συνδέεται με τη λέξη «πούλος», η οποία ανάγεται στο λατινικό pullus και μπορούσε να σημαίνει το μικρό παιδί, το νεαρό ζώο ή τον νεοσσό. Στο πλαίσιο των πατρωνυμικών ονομάτων, η σημασία μπορούσε να συνδεθεί με την έννοια του «παιδιού» ή του «απογόνου» ενός συγκεκριμένου προσώπου.

Με τον χρόνο, ο συγκεκριμένος σχηματισμός παγιώθηκε και έγινε ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα επωνυμικά χαρακτηριστικά της Πελοποννήσου.

Οι καταλήξεις «-ίδης» και «-άδης»

Οι καταλήξεις -ίδης και -άδης έχουν ιδιαίτερη ιστορική διαδρομή. Συνδέονται με αρχαιότερους τύπους πατρωνυμικών, όπου η κατάληξη δήλωνε την καταγωγή από έναν συγκεκριμένο γενάρχη.

Η χρήση τέτοιων τύπων αναβίωσε και ενισχύθηκε ιδιαίτερα στους ελληνικούς πληθυσμούς του Πόντου και της Μικράς Ασίας. Για τον λόγο αυτό, τα επώνυμα σε -ίδης και -άδης θεωρούνται σήμερα έντονα συνδεδεμένα με την ποντιακή και μικρασιατική παράδοση.

Η κατάληξη λειτουργούσε ουσιαστικά ως ένδειξη γενεαλογικής συνέχειας: προσδιόριζε τον απόγονο ενός προγόνου, μεταφέροντας το όνομα και τη μνήμη του από γενιά σε γενιά.

Το «-ογλου» και η οθωμανική κληρονομιά

Διαφορετική είναι η προέλευση της κατάληξης -ογλου, η οποία προέρχεται από την τουρκική λέξη oğlu, που σημαίνει «γιος του».

Η συγκεκριμένη μορφή συναντάται σε μεγάλο αριθμό επωνύμων Ελλήνων της Μικράς Ασίας και της Κωνσταντινούπολης. Κατά την οθωμανική περίοδο, ελληνικά ή τουρκικά ονόματα, επαγγελματικές ιδιότητες και άλλα προσδιοριστικά μπορούσαν να συνδυαστούν με το -oğlu, δημιουργώντας οικογενειακές ονομασίες.

Έτσι προέκυψαν επώνυμα που διατηρούν μέχρι σήμερα ένα γλωσσικό αποτύπωμα της πολυπολιτισμικής πραγματικότητας της Μικράς Ασίας και της Κωνσταντινούπολης.

Τα επώνυμα ως «χάρτης» της ελληνικής ιστορίας

Οι καταλήξεις των ελληνικών επωνύμων αποτελούν, επομένως, κάτι περισσότερο από έναν τρόπο αναγνώρισης μιας οικογένειας. Σε πολλές περιπτώσεις λειτουργούν ως μικροί ιστορικοί δείκτες, αποκαλύπτοντας στοιχεία για τη γεωγραφική προέλευση, τη γλωσσική επιρροή και τις κοινωνικές συνθήκες μέσα στις οποίες διαμορφώθηκαν.

Από την Κρήτη και την Πελοπόννησο έως τον Πόντο, τη Μικρά Ασία και την Κωνσταντινούπολη, οι καταλήξεις αυτές διατηρούν μέσα στους αιώνες ίχνη μετακινήσεων, οικογενειακών δεσμών και πολιτισμικών επιρροών. Ένα απλό επώνυμο μπορεί έτσι να αποτελεί ένα μικρό «αποτύπωμα» της ιστορίας μιας ολόκληρης περιοχής.

Από Pronews.gr

Καμπάνες , Σημαντρα, Τάλαντα

 Όποιος έχει βρεθεί σε ένα ορθόδοξο μοναστήρι, ιδιαίτερα στο Άγιον Όρος, μπορεί να έχει ακούσει έναν παράξενο ρυθμικό ήχο να διακόπτει τη σιωπή.Δεν είναι καμπάνα. Είναι το Τάλαντο,  ένα μακρόστενο κομμάτι ξύλου ή μετάλλου Σήμαντρο, που κρούεται ρυθμικά με ειδικό σφυρί και εξακολουθεί μέχρι σήμερα να χρησιμοποιείται σε μοναστήρια για να καλέσει τους μοναχούς στην ακολουθία.

Η απάντηση βρίσκεται πολλούς αιώνες πίσω και συνδέεται τόσο με την ιστορία της χριστιανικής λατρείας όσο και με τον συμβολισμό της μοναστικής παράδοσης.

Πριν από τις καμπάνες υπήρχαν τα σήμαντρα

Στην Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία χρησιμοποιήθηκαν για αιώνες διάφοροι τρόποι ειδοποίησης των πιστών και των μοναχών. Ανάμεσά τους ήταν ξύλινες ή μεταλλικές πλάκες, οι οποίες κρούονταν ώστε ο ήχος τους να ακούγεται σε μεγάλη απόσταση.

Το ξύλινο σήμαντρο είναι γνωστό και ως τάλαντο, ενώ στις πηγές απαντούν και άλλες ονομασίες για τα κρουστά αυτά μέσα.

Ιδιαίτερα στα μοναστήρια, ο ήχος τους ρύθμιζε την καθημερινότητα: ενημέρωνε ότι πλησίαζε η ώρα της ακολουθίας και καλούσε τη μοναστική κοινότητα να συγκεντρωθεί στον ναό.

Με την πάροδο των αιώνων οι καμπάνες διαδόθηκαν και στον ορθόδοξο κόσμο, χωρίς όμως να εξαφανίσουν το σήμαντρο.

Η περίοδος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας

Υπάρχει και ένας σημαντικός ιστορικός λόγος που το σήμαντρο παρέμεινε στενά συνδεδεμένο με την Ορθοδοξία.

Σε διαφορετικές περιόδους και περιοχές υπό οθωμανική κυριαρχία επιβλήθηκαν περιορισμοί στη χρήση των εκκλησιαστικών καμπανών. Οι περιορισμοί δεν ήταν παντού ούτε πάντοτε ίδιοι, όμως σε πολλές χριστιανικές κοινότητες η ελεύθερη χρήση τους δεν ήταν δεδομένη.

Το σήμαντρο αποτέλεσε έτσι έναν παραδοσιακό τρόπο κλήσης των πιστών που μπορούσε να συνεχίσει να χρησιμοποιείται.

Ωστόσο, θα ήταν λάθος να θεωρήσουμε ότι το ξύλινο σήμαντρο δημιουργήθηκε εξαιτίας των Οθωμανών. Η χρήση του είναι πολύ παλαιότερη και καταγράφεται ήδη στη βυζαντινή μοναστική παράδοση.

Γιατί όμως ξύλο;

Εδώ αρχίζει ο συμβολισμός.

Στην ορθόδοξη μοναστική παράδοση έχει επικρατήσει η σύνδεση του ξύλινου σημάντρου με το ξύλο του Σταυρού.

Υπάρχει όμως και μία ακόμη όμορφη συμβολική ερμηνεία.

Ο ήχος του ξύλου έχει συσχετιστεί με την Κιβωτό του Νώε. Σύμφωνα με τη μοναστική παράδοση, όπως ο Νώε καλούσε τους ανθρώπους προς την Κιβωτό πριν από τον Κατακλυσμό, έτσι και το σήμαντρο καλεί τους πιστούς προς την Εκκλησία και την προσευχή.

Πρόκειται περισσότερο για θεολογικό συμβολισμό παρά για ιστορική εξήγηση της προέλευσης του οργάνου.

Ο μοναχός δεν το χτυπά τυχαία

Το σήμαντρο δεν παράγει απλώς έναν επαναλαμβανόμενο θόρυβο.

Ο μοναχός που το χρησιμοποιεί κινεί το σφυρί κατά μήκος του ξύλου και αλλάζει τον ρυθμό και το σημείο κρούσης. Επειδή διαφορετικά σημεία της ξύλινης επιφάνειας μπορούν να δώσουν διαφορετική χροιά, δημιουργείται ένα χαρακτηριστικό ρυθμικό άκουσμα.

Σε μεγάλες μοναστικές κοινότητες μπορεί να χρησιμοποιούνται διαφορετικά σήμαντρα και καμπάνες ανάλογα με την ακολουθία, την ημέρα ή τη μεγάλη εορτή.

Ιδιαίτερα στο Άγιον Όρος, η πρακτική αυτή παραμένει ζωντανή και αποτελεί μέρος μιας καθημερινότητας που έχει διατηρήσει στοιχεία αιώνων.

Και ίσως γι’ αυτό ο ήχος του ξύλινου σημάντρου είναι τόσο χαρακτηριστικός.

Δεν λειτουργεί απλώς ως ειδοποίηση ότι αρχίζει μια ακολουθία.

Είναι ένας ήχος που εξακολουθεί να καλεί τους μοναχούς στην προσευχή σχεδόν όπως το έκανε πριν από εκατοντάδες χρόνια.

Από pronews.gr